De Zweedse Zwarte kip
Wij zullen het niet over het advocaatmerk de Zwarte Kip hebben.
Onze sociëteit heeft met meerdere pluimveeverenigingen in het buitenland vriendschappelijke banden, in dit geval ook met Zweden.
Wij hebben van onze Zweedse vrienden tal van broedeieren van Zweeds pluimvee gekregen, waaronder die van ook een daar zeer zeldzaam ras, de Zweedse Zwarte Kip.
Wat schets onze verbazing, dat dit hoen dezelfde kenmerken heeft als de Ayam Cemani - betekent gitzwarte kip – en komt voor op Java en Sumatra. De Zweedse variant is wat kleiner van bouw. Het bijzondere van deze kip is: Alles is zwart, maar dan ook alles, ogen, kam, veren, huid, vlees. Maar heel bijzonder, ze legt witte eieren!
Legendes over de zwarte kip.
De raszuivere Ayam Cemani is ook in Azië zeldzaam. Velen zijn gekruist en zijn eigenlijk Ayam Kampong, zwarte dorps kippen. Voor de raszuivere Ayam Cemani moet overigens een stevige prijs worden betaald, dat bemerkt men als men bijvoorbeeld in Singapore in een goed restaurant de menukaart bekijkt.
Los van het feit dat de Ayam Cemani dus ook een smakelijke kant heeft, zegt men daar dat het eten van deze kip rust in het bewustzijn veroorzaakt. Ook is zij een offerkip, tijdens bevallingen wordt de Zwarte Kip geofferd om te wensen dat de bevalling voorspoedig verloopt. Hetzelfde gebeurt bij mensen die ernstig ziek zijn. Ten slotte wordt zij door de welgestelde, bijvoorbeeld door bouwondernemingen bij officiële openingen van kantoorcomplexen of hotels in een “offerdienst” gebruikt.
Maar een kip met een zwart verenkleed is in ons land ook niet gevrijwaard van legendes. Ik noem er enkele:
- Zwarte hanen hebben connecties met boze geesten
- Kraait een zwarte haan, dan brengt dit voorspoed
- Kraait een zwarte hen dan moet men een ongeluk vrezen
Bij hanengevechten zou men nooit een compleet zwarte haan in de strijd werpen. Zou de haan bij het gevecht het leven laten, dan zal de eigenaar ook door geweld om het leven komen.
Geschiedenis
Van de Ayam Cemani is bekend dat zij al eeuwen geleden voorkwam op Sumatra en Java. In eerste instantie waren onze zeelieden van de VOC niet bereid een dergelijke zwarte vlezige kip te eten. En nog steeds is men in Europa huiverig en laten het oppeuzelen van bijvoorbeeld de zijdehoen over aan de Aziaten.
Hoe de Zweedse Zwarte Kip in Europa is beland, blijft nog steeds een enorm raadsel. Zou de machtige zeevaartonderneming de V.O.C, die contacten met Afrika en Azië onderhield de oplossing zijn? Vandaar dat dit hoen onbewust als bijnaam het VOC kippetje kreeg. De Zweden gaan ervan uit, dat Nederlandse zeelieden dit hoenderras uit Mozambique naar Zweden hebben geïmporteerd.
Dan rest de vraag, bestonden er in die tijd ook gedomesticeerde zwarte hoenders in Afrika? De pluimvee geschiedkundige Houwink vermeldde het bestaan van Negerhoenders. Al met al, de afkomst van de Zweedse Zwarte Kip blijft dus voorlopig in nevelen gehuld.
Het blijft heel bijzonder dat, als we aannemen dat de Zweedse Zwarte Kip een nazaat van de Ayam Cemani is, zij zich, ondanks het koude klimaat in Zweden, zo geweldig heeft aangepast, metname omdat ze zo weinig dons bezit.
Alle raskenmerken zijn behouden, dit dient als compliment voor de Zweedse pluimveeliefhebbers, maar zoals eerder vermeld, ze is wel kleiner van bouw dan de Ayam Cemani, maar ondanks dat is zij een sierlijke kip.
Het is het vermelden waard dat de Ayam Cemani qua bevruchting niet uitblinkt, daar en tegen bezit de Zwarte Zweedse Kip wel een enorme vitaliteit, 98% is normaal.
Karakter
Het is een waar schouwspel om de VOC/Ayams te zien. Je ziet dat zij van een boshoen afkomstig is. Het zijn acrobaten in struiken en bomen. Laat je ze rondom huis lopen, dan heeft de vos geen schijn van kans, want ze brengen de nacht het liefs zo hoog mogelijk van de grond door. Ze zijn vliegensvlug, uiterst alert en zeker niet schuw. Ze zijn zeer aanhankelijk aan hun verzorger(ster).
